Umysł

Umysł czyli ogół aktywności naszego mózgu. To procesy takie jak spostrzeganie, pamięć, myślenie, uwaga, uczenie się, emocje, motywacja, osobowość. Obejmuje zarówno to, czego jesteśmy świadomi i nieświadomi.

Tak, jak kwestie duchowe są związane z aktywnością prawej półkuli, tak umysł jest kombinacją funkcji lewej półkuli.

To konglomerat pamięci i inteligencji. Mowa, obliczenia, pisanie, logika, myśl.

To wszystko, co nas więzi i ogranicza – z jednej strony. Z drugiej strony – to, co nas wyróżnia jako gatunek ludzki, prowadzi do rozwoju świata materialnego.

Nasze przekleństwo i narzędzie, które możemy wykorzystać do zbawienia.

Stąd mój podział – psychika i nauka.

Dlaczego umysł nas ogranicza?

Mózg odbiera i interpretuje bodźce upraszczając je i wrzucając w znane nam już schematy poznawcze. Schematy poznawcze powstają zaś w skutek rozwoju intelektualnego oraz na drodze socjalizacji. 

Załóżmy, że widzimy tygrysa. Skąd wiadomo, co oznacza tygrys? I czym jest tygrys? W końcu to, że tak go nazwaliśmy, wcale nie oznacza, że tym jest.

Rozważmy dwie opcje – wspomnianego tygrysa widzimy: 1. w cyrku i 2. w dżungli podczas egzotycznej wycieczki. Jakie emocje wzbudza w obydwu przypadkach, zależy od kontekstu.

Teraz, załóżmy, że jesteś świadkiem wypadku samochodowego; sprawca ucieka z miejsca wypadku. Nie widziałeś go, jedynie zamazany obraz przez szybę – z jakim prawdopodobieństwem założysz, że sprawcą był mężczyzna?

A jeśli miniesz na ulicy osobę z długimi włosami, nie widząc jej twarzy, jaka jest szansa, że uznasz tego człowieka jako mężczyznę z długimi włosami a nie kobietę? 

To przykłady błędów atrybucyjnych, typowych nieracjonalnych procesów odbierania rzeczywistości, które wpływają na ludzkie postawy, emocje, działanie, rozumienie.

Kolejna sprawa – programowanie. Wzrastając w konkretnym środowisku/ kulturze/ rodzinie itp. od łona matki odbieramy sygnały jak należy a jak nie należy postępować. Co jest dobre, a co złe i co oznacza dobre i złe. Jak powinniśmy żyć, wyglądać, co robić. Staliśmy się niewolnikami żądz i pragnień. Tworzymy potrzeby a brak ich zaspokojenia prowadzi do mechanizmów obronnych. 

Myślisz, że mamy wolny wybór? Zastanów się dobrze, bo to czy będziesz czytał dalej mój wywód nie zależy wyłącznie od Ciebie. Może Ci się on podobać, bo lubisz kontrowersje, a dlaczego tak jest? Na Twoje preferencje również ma wpływ szereg okoliczności, które towarzyszą Ci od lat. Gadam trzy po trzy i bez sensu wsadzam kij w mrowisko? A kto Ci powiedział, że to źle?

To, w jakim środowisku wzrastasz ma wpływ na Twój stosunek do wolności. To czy będziesz mógł funkcjonować w równowadze i harmonii, mieć marzenia i być zadowolonym z życia. To, jaki będziesz miał stosunek do innych – czy będziesz żył podporządkowany systemowi, w strachu i wrogości do innych, czy w jedności z innymi, ze światem, w spokoju i pewności działania. 

Wszelkie potrzeby (poza fizjologicznymi) tyczą się wyłącznie umysłu i psychiki, a w wyniku braku ich zaspokojenia powstają mechanizmy obronne, które chronią osobowość (inaczej ego), zmniejszają strach, niepokój, frustrację, poczucie winy. 

Świat jest naszym odbiciem lustrzanym – to odbieramy, co wysyłamy. Jednak ego i jego potrzeby zniekształcają nam ten obraz, zaczynamy patrzeć na świat w krzywym zwierciadle. Dla własnego bezpieczeństwa, wygody, ochrony ego.

Współcześnie myślenie odgrywa szczególną rolę. Myślimy od chwili, gdy tylko otworzymy oczy, aż do momentu, gdy zaśniemy. Jesteśmy uzależnieni od myśli, zniewoleni ich gonitwą w głowie. Wykształciliśmy środowisko, które to na nas wymusza, jednocześnie sami je napędzamy. 

Słowa klucze: psychologia, mózg, socjologia, kognitywistyka, antropologia, językoznawstwo, neuropsychologia.

Druga strona medalu - rozwój cywilizacji

O naszej cywilizacji mówi się jako najbardziej rozwiniętej w dziejach ludzkości. Jaka jest prawda – inna kwestia. 

Faktem jest jednak, że z upływem czasu zgromadziliśmy niezliczone ilości informacji oraz rozległą wiedzę. Jak na zasadzie mechanizmu naczyń połączonych, doprowadziło to do rozwoju technologii i medycyny. To zaś z kolei, wprowadza w nasze życie komfort, którego nie znali nasi przodkowie. Zaawansowana medycyna pozwala nam żyć dłużej, w lepszym zdrowiu. Nie jesteśmy już dziesiątkowani przez choroby, nie borykamy się z cierpieniem fizycznym na taką skalę, na jaką było to jeszcze nawet 30/ 40 lat temu. 

Technologia, robotyka, automatyka, skomplikowane systemy usprawniły naszą codzienność. Życie przestało opierać się na ciężkiej pracy fizycznej, nowoczesność odbiera nam obowiązki związane z przeżyciem. Przestaliśmy wegetować, my egzystujemy.

Podróżujemy w dalekie zakątki świata, poznajemy nowe kultury, rozmnażamy się między sobą, jesteśmy coraz bardziej otwarci na ‘inność’, na świat, zacieramy granicę pomiędzy my i wy. Żyjemy w sieci wzajemnych powiązań.

Wysyłamy sondy kosmiczne, poznajemy wszechświat, prowadzimy szereg badań naukowych, eksperymentów. Coraz bardziej uderza nas różnorodność świata, nieskończoność jego form, a jego ogrom uczy nas pokory. To, że zawsze jest coś więcej, że żadna teoria naukowa nie może nam dać 100% pewności – przecież nie możemy mieć pewności czy nie odkryjemy czegoś, co jej zaprzeczy.

Podstawową zasadą funkcjonowania wszechświata jest ekspansja. I tu przyznam – ego jest potrzebne. Bez ego nie dotrzymalibyśmy jej kroku.

Słowa klucze: fizyka kwantowa, astronomia, neurobiologia, technologia, genetyka, sztuczna inteligencja, robotyka, medycyna.